Hoeveel CO₂ veroorzaakt je transport? Bij een internationale zending ontstaat die uitstoot op meerdere momenten. Voortransport, hoofdtransport en natransport dragen elk bij aan de totale uitstoot, doorgaans via verschillende modaliteiten.  

Wil je die uitstoot terugdringen? Weet dan eerst waar die uitstoot ontstaat. Een totaalgetal over een maand of jaar laat immers niet zien welke zendingen, routes of transportdelen het zwaarst meewegen.

Ook voor duurzaamheidsrapportages heb je die informatie nodig. Grote ondernemingen vallen onder Europese rapportageverplichtingen en vragen daarvoor gegevens uit hun waardeketen op. Ook bedrijven die zelf niet onder de CSRD vallen, krijgen daardoor vragen over hun uitstoot.

Met gedetailleerde CO₂-data vergelijk je transportstromen en zie je waar ruimte zit voor een andere keuze. Dezelfde gegevens gebruik je om ontwikkelingen over langere tijd te volgen en over je uitstoot te rapporteren.

In dit artikel:

• Hoe krijg je inzicht in je CO₂-uitstoot

• Hoe analyseer je waar de uitstoot ontstaat?

• Waar kun je CO₂-uitstoot terugdringen?

• Wat doe je met de uitstoot die overblijft?
  

Krijg inzicht in je CO₂-uitstoot  

Een totaal voor al je transport laat zien hoeveel je uitstoot, maar niet waar die uitstoot ontstaat. Kijk daarvoor naar afzonderlijke zendingen, de verschillende delen van het transport en de modaliteiten die je onderweg gebruikt.

Bij een zeevrachtzending ontstaat bijvoorbeeld uitstoot tijdens het voortransport per truck, trein of binnenvaart, tijdens het zeetransport en tijdens het natransport. Door die onderdelen afzonderlijk te bekijken, zie je welk deel van de route het zwaarst meeweegt.

Ook de emissie-intensiteit geeft extra informatie. Die zet de uitstoot af tegen de transportprestatie, bijvoorbeeld in CO₂e per tonkilometer. Zo vergelijk je transportstromen met verschillende volumes beter met elkaar.

Kijk ook naar de uitstoot vóór het transport

Bij de berekening telt niet alleen de uitstoot tijdens het rijden, varen of vliegen mee. Kijk ook naar de uitstoot die ontstaat bij de productie en het transport van de gebruikte brandstof of energie.

Daarbij maken we onderscheid tussen:

• Well-to-Tank (WTT): de uitstoot die ontstaat bij de productie en het transport van brandstof of energie vóór gebruik;

• Tank-to-Wheel (TTW): de uitstoot die ontstaat tijdens het transport zelf.

In rotraNext maken we deze informatie inzichtelijk in kilogram CO₂e. Je ziet de totale uitstoot per zending en de verdeling over het voortransport, hoofdtransport en natransport en de gebruikte modaliteiten. Ook zie je de emissie-intensiteit per tonkilometer. Op de rapportagepagina bekijk je de gegevens daarnaast over meerdere zendingen en perioden.

Analyseer waar de uitstoot ontstaat

Zodra je de uitstoot in beeld hebt, begint de analyse. Een CO₂-cijfer voor transport is een berekende waarde. Welke uitstoot daarin meetelt en hoe nauwkeurig je die aan een zending toeschrijft, hangt af van de gebruikte gegevens en rekenmethode.

Voor een eerste beeld van je transportuitstoot volstaan gemiddelden. Wil je transportstromen met elkaar vergelijken of zien wat een aanpassing oplevert? Dan heb je gedetailleerdere gegevens nodig.

Ook de afbakening telt mee. Een port-to-portberekening neemt bijvoorbeeld een ander deel van het transport mee dan een door-to-doorberekening. Vergelijk je beide cijfers zonder dit onderscheid, dan trek je mogelijk de verkeerde conclusie.

CO₂-cijfers vergelijken? Kijk naar de berekening erachter

Twee CO₂-cijfers zijn te vergelijken als ze op dezelfde basis zijn berekend. Controleer daarom bijvoorbeeld:

• welke afstand is gebruikt;

• of de berekening uitgaat van werkelijk brandstof- of energieverbruik of van gemiddelde waarden;

• welke delen van het transport meetellen;

• hoe de uitstoot van een truck, binnenvaartschip, trein, zeeschip of vliegtuig aan jouw lading wordt toegerekend.

Een containerschip vervoert duizenden containers en een vliegtuig vervoert naast vracht bijvoorbeeld ook passagiers. De gekozen verdeelsleutel bepaalt welk deel van de uitstoot bij jouw zending terechtkomt.

ISO 14083 maakt daarnaast onderscheid tussen primaire en secundaire gegevens:

• Primaire data zijn gegevens uit de daadwerkelijk uitgevoerde transportactiviteit, zoals gemeten brandstof- of energieverbruik en gegevens over de vervoerde vracht.

• Secundaire data bestaan bijvoorbeeld uit gemodelleerde gegevens en standaardwaarden op basis van voertuigtype, brandstoftype, beladingsgraad en route.

Primaire gegevens geven meer zicht op de werkelijke prestaties van bijvoorbeeld routes, vervoerders en brandstoffen. Bij gemiddelde waarden blijven zulke verschillen eerder buiten beeld.

We baseren de emissieberekeningen in rotraNext op het internationaal gebruikte GLEC Framework. De berekeningen zijn ISO 14083-gecertificeerd. ISO 14083 beschrijft hoe broeikasgasemissies uit transportketens worden berekend, toegerekend en gerapporteerd.

Kijk ook naar de emissie-intensiteit

Leg de gegevens van meerdere zendingen naast elkaar. Dan zie je welke routes en modaliteiten zwaar meewegen in je totale uitstoot en hoe dat beeld zich door de tijd ontwikkelt.

Kijk daarbij ook naar de verhouding tussen uitstoot en transportprestatie. Stel dat je dit jaar 15% meer goederen vervoert en je CO₂e-uitstoot met 5% stijgt. De totale uitstoot neemt toe, terwijl de uitstoot per vervoerde eenheid daalt.

Die verhouding zie je terug in de emissie-intensieteit, bijvoorbeeld per tonkilometer. Een lane met een hoge totale uitstoot hoeft daardoor geen hoge emissie-intensiteit te hebben. Misschien vervoer je via die route vooral veel volume.

Combineer CO₂-data met je eigen bedrijfsdata

Transportdata zeggen iets over hoeveel een zending uitstoot, welke route de goederen afleggen en welke modaliteiten je gebruikt. In je eigen systemen vind je product-, klant- en leveranciersinformatie. En ook welk volume of welke omzet ermee samenhangt.

Door die gegevens te combineren, analyseer je de uitstoot bijvoorbeeld per productgroep, leverancier, klant of bedrijfsonderdeel. Zo zie je ook beter waarom een bepaalde stroom relatief zwaar meeweegt.

 Via de API ontsluit je de CO₂-data uit  rotraNext naar je eigen systemen. Naast de totale uitstoot per zending gaat het onder meer om de emissies per transportdeel en modaliteit en de emissie-intensiteit per tonkilometer.

Zo gebruik je dezelfde data bijvoorbeeld in je ERP-systeem of Power BI-omgeving en koppel je transportgegevens aan je eigen rapportages.

Vergelijk je resultaten over meerdere perioden? Houd dan dezelfde afbakening en rekenmethodiek aan. Anders kan een verandering in de berekening eruitzien als een verandering in de uitstoot.

Waar kun je CO₂-uitstoot terugdringen?

Met de analyse zie je welke transportstromen veel uitstoot veroorzaken én waar ruimte zit voor een andere aanpak.

Kijk bijvoorbeeld naar:

• Modaliteit: is het volledige volume tijdkritisch of hoeft slechts een deel per luchtvracht?
• Voor- en natransport: is binnenvaart een alternatief voor vervoer per truck tussen de laad- of loslocatie en de zeehaven?
• Benutting: vervoer je kleinere volumes die je met andere zendingen kunt bundelen?
• Route: welke alternatieven zijn er voor dezelfde herkomst en bestemming?
• Planning: geeft eerder boeken je meer keuze in routes en modaliteiten?

Voor kleinere zeevrachtzendingen biedt LCL bijvoorbeeld een mogelijkheid om capaciteit efficiënter te gebruiken. Bij een Less than Container Load-zending bundelen we goederen van verschillende klanten in één container. Je gebruikt zo alleen de containerruimte die je nodig hebt.

Ook in het voor- en natransport zit verschil tussen modaliteiten. Waar de route en planning het toelaten, is binnenvaart een alternatief voor transport per truck van en naar de zeehaven.

Kosten, transittijd, betrouwbaarheid en capaciteit blijven onderdeel van de keuze. Begin daarom niet automatisch bij de zending met de hoogste uitstoot. Kijk naar transportstromen waar een hoog volume en een hoge uitstoot samengaan met voldoende ruimte om de inrichting te veranderen.

Reduceren met Biofuel en SAF

Ook de gebruikte brandstof biedt mogelijkheden om uitstoot binnen de transportketen terug te dringen.

Voor zeevracht bieden we Biofuel aan voor zowel FCL- als LCL-zendingen. Via GoodShipping worden emissiereductiecredits aangeschaft voor het gebruik van biobrandstoffen die GoodFuels produceert uit afvalgrondstoffen. Deze brandstoffen realiseren meer dan 80% emissiereductie ten opzichte van conventionele brandstoffen.

De biobrandstof hoeft niet op hetzelfde schip te worden gebruikt als waarop jouw container staat. Via het systeem van credits wordt elders binnen de zeevracht een overeenkomstige hoeveelheid fossiele brandstof vervangen. Je ontvangt een certificaat waarop de aan jouw zending toegerekende reductie staat.

Voor luchtvracht bieden we Sustainable Aviation Fuel (SAF) aan in samenwerking met FincoEnergies. Daarmee investeer je in duurzamere vliegtuigbrandstof en verlaag je de klimaatimpact binnen de luchtvaartketen.

Wat doe je met de uitstoot die overblijft?

Ook na aanpassingen aan modaliteit, planning, benutting en brandstof blijft er uitstoot over. Die resterende uitstoot kun je compenseren.

Offsetting met Rotra Green Footprint

Met Rotra Green Footprint compenseer je de uitstoot van zee- en luchtvrachtzendingen buiten je eigen logistieke keten.

We berekenen op basis van onder meer bestemming, modaliteit en gewicht de uitstoot van de zending. Daaruit volgt een duurzaamheidstoeslag die via partner Anthesis wordt geïnvesteerd in gecertificeerde klimaatprojecten, waaronder herbebossing en projecten rond schone energie.

Rotra Green Footprint is inzetbaar voor wereldwijde zee- en luchtvracht, ongeacht bestemming of zendingsgrootte. Als deelnemer ontvang je jaarlijks een certificaat met het aantal gecompenseerde kilo’s CO₂.

Maak CO₂ onderdeel van je transportbeslissingen

CO₂-data krijgen vooral waarde als je die naast je andere transportgegevens gebruikt. In rotraNext zie je per zending waar de uitstoot ontstaat en vergelijk je transportstromen over een langere periode. Zo neem je uitstoot mee wanneer je keuzes maakt over modaliteit, route, planning en benutting.

Wil je weten waar binnen jouw transportstromen ruimte zit om CO₂-uitstoot terug te dringen en hoe direct te verduurzamen binnen je eigen keten? Laat hier je gegevens achter!